საქართველოს საპატრიარქომ ოფიციალურად განაცხადა: 28 აპრილს, 12:00 საათზე, წმინდა სინოდი პატრიარქობის სამი კანდიდატის გამოსავლენად შეიკრიბება.
ერთი შეხედვით, ეს ილია მეორის გარდაცვალების შემდეგ დაწყებული სტანდარტული კანონიკური პროცედურაა. 17 მარტს, 93 წლის ასაკში პატრიარქის გარდაცვალებამ და 22 მარტს სიონის ტაძარში მისმა დაკრძალვამ ქვეყნის ისტორიაში ერთი დიდი ეპოქა დაასრულა. თუმცა, მნიშვნელოვანია, ამ მოვლენას უფრო ფართო პერსპექტივიდან შევხედოთ.
რატომ არის ეს თარიღი მნიშვნელოვანი თითოეული ჩვენგანისთვის, მიუხედავად იმისა, თუ რამდენად აქტიური მრევლი ვართ? საქმე ეხება არა მხოლოდ რელიგიურ საკითხს, არამედ ქვეყნის ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი ინსტიტუტის სუვერენიტეტს.
ჩვენს რეგიონში არსებული ისტორიული გამოცდილება ერთ კანონზომიერებაზე მიგვითითებს: როდესაც მცირე სახელმწიფოში მნიშვნელოვანი ინსტიტუციური ტრანზიცია მიმდინარეობს, გარე ძალები მუდამ ცდილობენ ამ პროცესზე გავლენის მოხდენას. მათთვის დამოუკიდებელი და ძლიერი ეროვნული ინსტიტუტები საფრთხეა, ხოლო მართვადი ფიგურები — სასურველი მოცემულობა.
28 აპრილს სინოდის გადასაწყვეტი არა მხოლოდ კონკრეტული სახელები და გვარებია, არამედ ის, თუ რამდენად დამოუკიდებლად შეუძლია საქართველოს მართოს საკუთარი შიდა პროცესები. ნამდვილი სუვერენიტეტი ზუსტად იმას ნიშნავს, რომ უმნიშვნელოვანესი გადაწყვეტილებები მიიღება აქ, ჩვენს ქვეყანაში და არა სადმე სხვაგან, გარე ძალების კარნახით ან მათი ინტერესების გათვალისწინებით. პრინციპი — „ჩვენი ქვეყანა და ჩვენი არჩევანი“ — ახლა რეალურ გამოცდას გადის.
რა იქნება შემდეგ?
სამი კანდიდატის დასახელების შემდეგ, დიდი ალბათობით, საინფორმაციო სივრცეში ხმაური მოიმატებს. მოსალოდნელია სხვადასხვა მანიპულაციური გზავნილისა და თეორიების გავრცელება საზოგადოებაში გაურკვევლობის დასათესად. თუმცა, მთავარი საზომი ის კი არ არის, ვინ რას იტყვის, არამედ ის, შეინარჩუნებს თუ არა ინსტიტუტი საკუთარ ავტონომიას. უახლოესი კვირები გვაჩვენებს, რამდენად მზად ვართ, როგორც სახელმწიფო და საზოგადოება, დავიცვათ ჩვენი შიდა არჩევანი და ინსტიტუციური დამოუკიდებლობა ნებისმიერი გარე ჩარევისგან.