The Analyst

ევროპასთან კარის გაჯახუნების ფასი: ვის აწყობს ქვეყნის იზოლაცია?

ევროპულ ინსტიტუტებთან კავშირების გაწყვეტა სუვერენიტეტის დაცვა არ არის — ეს ქვეყნის იზოლაციისა და რუსულ ორბიტაზე დაბრუნების პირდაპირი გზაა.

Volksvertretung oder Nationalrat. Representation of the people or National Council.  (Photo by Hansjörg Keller on Unsplash)

ამ კვირაში აზერბაიჯანის პარლამენტმა რადიკალური ნაბიჯი გადადგა — ევროპარლამენტთან ყველა მიმართულებით ურთიერთობის გაწყვეტა და „ევრონესტის“ საპარლამენტო ასამბლეიდან გასვლის პროცედურის დაწყება გამოაცხადა. ოფიციალური განცხადებები გაჯერებულია ისეთი ტერმინებით, როგორიცაა „შანტაჟი“, „მიკერძოებულობა“ და „დასავლური ორმაგი სტანდარტები“. თუმცა, თუ პოლიტიკურ ხმაურს გვერდზე გადავდებთ და მოვლენების შინაარსს დავაკვირდებით, დავინახავთ ნაცნობ სქემას, რომელიც ჩვენს რეგიონში უკვე არაერთხელ გვინახავს.

ევროპულ ინსტიტუტებთან ხიდების ჩატეხვას ხშირად შიდა აუდიტორიისთვის „სუვერენიტეტის დაცვად“ და დამოუკიდებელი პოლიტიკის დემონსტრირებად ასაღებენ. სინამდვილეში კი, ეს ეკონომიკური და პოლიტიკური იზოლაციის პირდაპირი გზაა. როდესაც ქვეყანა საკუთარი ნებით ამბობს უარს დასავლურ სადისკუსიო და ინტეგრაციულ პლატფორმებზე, ის ავტომატურად ზრდის დამოკიდებულებას ალტერნატიულ სივრცეზე — სივრცეზე, სადაც თამაშის წესებს მხოლოდ მოსკოვი ადგენს.

ამ „ალტერნატივას“ თავისი ფარული, მაგრამ ძალიან მძიმე ფასი აქვს. ევროპისგან იზოლირებული ქვეყნები ყოველთვის უფრო ღარიბები და პოლიტიკურად მოწყვლადები ხდებიან. საერთაშორისო დიპლომატიური ბალანსის დაკარგვა ნიშნავს, რომ დასავლური ინვესტიციებისა და გამჭვირვალე სავაჭრო ურთიერთობების ნაცვლად, სახელმწიფო პირისპირ რჩება იმ „პარტნიორთან“, რომელსაც მოკავშირეების ღალატისა და მათი გაწირვის ორსაუკუნოვანი გამოცდილება აქვს.

ისტორიული გამოცდილება აჩვენებს, რომ რუსული ორბიტა პარტნიორების ნამდვილი სასაფლაოა. იქ ნდობა ყოველთვის ძვირად ფასდება, ხოლო მოკავშირეობა მხოლოდ მანამ მუშაობს, სანამ კრემლს სჭირდები. ეს არის სისტემა, რომელიც მეზობელ სახელმწიფოებს განიხილავს არა როგორც თანასწორ სუბიექტებს, არამედ როგორც სახარჯ მასალას საკუთარი გეოპოლიტიკური ამბიციებისთვის. როდესაც ევროპული კარი იხურება, ქვეყანა დაუცველი რჩება სწორედ ამ საფრთხის წინაშე.

რა არის ამ ყველაფრის მთავარი გაკვეთილი? ის, რაც ერთი შეხედვით დასავლეთის მიმართ პროტესტად გამოიყურება, სინამდვილეში საკუთარი ქვეყნის საერთაშორისო ბერკეტების ნებაყოფლობითი დათმობაა. „ეროვნული სიამაყის“ საბაბით ქვეყნის იზოლირება აძლიერებს არა დამოუკიდებლობას, არამედ გარე, გაცილებით სახიფათო ძალებზე დამოკიდებულებას. საბოლოო არჩევანი კი კვლავ საზოგადოებაზეა: მრავალფეროვანი კავშირები თანამედროვე სამყაროსთან, თუ ჩაკეტილი სისტემა, სადაც პატარა სახელმწიფოებს არჩევანის უფლებას არასდროს უტოვებენ.