წარმოიდგინეთ – თითქმის ნახევარი საუკუნე. 11 მაისს ეს ეპოქა ოფიციალურად დასრულდა და მართვის სადავეები მეუფე შიო III-მ გადაიბარა. თუმცა, თუ ამ მოვლენას მხოლოდ რელიგიურ ჭრილში განვიხილავთ, იმ მთავარ ტენდენციას ვერ დავინახავთ, რომელიც ჩვენს თვალწინ იკვეთება. საინტერესოა არა მხოლოდ ის, თუ ვინ აირჩიეს, არამედ ისიც, თუ ვინ გამოიჩინა განსაკუთრებული სისწრაფე მილოცვებში. ბიძინა ივანიშვილი და მისი მეუღლე პირველები იყვნენ, ვინც საჯარო წერილი გამოაქვეყნა. მათ მალევე მიჰყვნენ პრემიერ-მინისტრი, პრეზიდენტი და მმართველი გუნდის ლიდერები. რატომ გაჩნდა პოლიტიკურ ელიტაში ასეთი აჩქარება? მოდით, პირდაპირ ვთქვათ: როდესაც პოლიტიკური ჯგუფების მიმართ ნდობა იკლებს, ისინი ყოველთვის ცდილობენ ეკლესიის მაღალ რეიტინგს ამოეფარონ. მილოცვებში გაჟღერებული ფრაზები – „სულიერი სიმტკიცე“, „ერთიანობა“ და „მშვიდობა“ – ხშირად არა მხოლოდ კეთილი სურვილები, არამედ გათვლილი პოლიტიკური გზავნილებია. ეს ნაცადი ხერხია: საკუთარი პოლიტიკური წონის გასამყარებლად გამოიყენო ინსტიტუტი, რომელსაც ხალხი ყველაზე მეტად ენდობა. როდესაც პოლიტიკოსი ეკლესიის სახელით საუბრობს, ის ავტომატურად ცდილობს ნებისმიერი კრიტიკა „ეროვნული ფასეულობების“ წინააღმდეგ მიმართულ ქმედებად წარმოაჩინოს. ამ ცვლილებაში მთავარი ის კი არ არის, ვინ ვის მიულოცა, არამედ ის, თუ რამდენად ეცდება სახელისუფლებო გუნდი ახალი პატრიარქის პირობებში ეკლესია საკუთარი დღის წესრიგის ნაწილად აქციოს. წინ რთული პროცესებია. ახალი პატრიარქისთვის ეს მართლაც „მძიმე ჯვარია“, თუმცა არა მხოლოდ რელიგიური გაგებით. მას მოუწევს ბალანსის პოვნა ეკლესიის რეალურ დამოუკიდებლობასა და იმ „მზრუნველობას“ შორის, რომელსაც პოლიტიკური ელიტა ასეთი მონდომებით სთავაზობს. მომავალი თვეები აჩვენებს, შეინარჩუნებს თუ არა ეკლესია ავტონომიას, თუ პოლიტიკური ძალაუფლების დამატებით საყრდენად გადაიქცევა.
ნახევარი საუკუნის შემდეგ: რატომ იჩქარა პოლიტიკურმა ელიტამ ახალი პატრიარქის აღიარება?
საქართველოს ეკლესიას 50 წლის შემდეგ ახალი წინამძღოლი ჰყავს. რატომ გამოიჩინეს პოლიტიკოსებმა განსაკუთრებული სისწრაფე მილოცვებში და რა იმალება ამ გადაწყვეტილების მიღმა?