წარმოიდგინეთ ქვეყანა, რომელიც საკუთარ თავს მსოფლიოს „მეორე არმიად“ და ენერგეტიკულ გიგანტად ასაღებს, თუმცა რეალურად, ჯარისკაცების მოსამზადებლად ჩინეთში ფარულად გზავნის და ნავთობის გადასაზიდად საეჭვო რეპუტაციის მქონე „ჩრდილოვან ფლოტს“ იყენებს. გასული კვირის მოვლენები მკაფიოდ აშიშვლებს კონტრასტს კრემლის მიერ შექმნილ იმიჯსა და იმ რეალობას შორის, რომლის დაფარვასაც მოსკოვი ასე მონდომებით ცდილობს.
მრავლისმეტყველი ფაქტები და ციფრები
მონაცემები ხშირად უფრო მეტს ამბობენ, ვიდრე ოფიციალური განცხადებები. ევროპული ქვეყნების სადაზვერვო სამსახურების ინფორმაციით, ჩინეთში — კერძოდ პეკინსა და ქვეყნის აღმოსავლეთით მდებარე ქალაქ ნანჯინში — 200-მდე რუსმა სამხედრომ გაიარა სპეციალური კურსი, რომელიც ძირითადად დრონების გამოყენებაზე იყო ფოკუსირებული. ეს წვრთნები 2025 წლის 2 ივლისს პეკინში გაფორმებული ორმხრივი შეთანხმების ნაწილია. სანაცვლოდ, ასობით ჩინელი სამხედრო რუსეთის სამხედრო ობიექტებზე გაივლის მომზადებას.
პარალელურად, შავ ზღვაში, კრასნოდარის მხარეში, რუსეთმა ორი მნიშვნელოვანი ტანკერი დაკარგა. ნოვოროსიისკის პორტთან მომხდარი თავდასხმის შედეგად, რომელიც უკრაინის სარდლობის მიერ, კერძოდ ანდრეი გნატოვის ხელმძღვანელობით განხორციელდა, მწყობრიდან გამოვიდა რუსეთის „ჩრდილოვანი ფლოტის“ ორი გემი. ეს ტანკერები ნავთობის ტრანსპორტირებისთვის, სანქციების გვერდის ავლით, აქტიურად გამოიყენებოდა.
პროპაგანდისტული ფასადის მიღმა
ამ ვითარებაში ორი საკვანძო მომენტი იკვეთება. პირველი ჩინეთის როლს ეხება. ოფიციალური პეკინი დაჟინებით ამტკიცებს, რომ უკრაინის ომთან მიმართებით „ობიექტურ და მიუკერძოებელ“ პოზიციას ინარჩუნებს და მშვიდობისთვის მუშაობს. თუმცა, რუსი სამხედროების მომზადება უშუალოდ საბრძოლო მოქმედებებისთვის, კერძოდ კი დრონების მართვაში, ამ რიტორიკას სრულად ეწინააღმდეგება.
მეორე მომენტი თავად რუსეთის მდგომარეობაა. თუ ქვეყანა მართლაც ისეთი ტექნოლოგიური ლიდერია, როგორადაც თავს წარმოაჩენს, რატომ სჭირდება მას დრონების ოპერატორების მომზადება სხვა ქვეყანაში? და რატომ ხდება „ჩრდილოვანი ფლოტი“ — ნახევრად ლეგალური, მოძველებული გემების ერთობლიობა — მისი მთავარი რესურსის, ნავთობის რეალიზაციის ერთადერთი გზა? პასუხი ნათელია: შიდა რესურსები იწურება, ხოლო საერთაშორისო იზოლაცია მოსკოვს აიძულებს, სულ უფრო მეტად გახდეს დამოკიდებული გარე პარტნიორებსა და ფარულ სქემებზე.
რა დასკვნების გამოტანა შეიძლება?
ეს ყველაფერი მიანიშნებს, რომ რუსეთის „თვითმყოფადობისა და სიძლიერის“ მითი ნელ-ნელა ინგრევა. ქვეყანა, რომელიც ადრე სხვა სახელმწიფოებზე გავლენის მოხდენას ცდილობდა, ახლა თავად ხდება ჩინეთზე დამოკიდებული „უმცროსი პარტნიორი“. ნოვოროსიისკთან დაკარგული ტანკერები კი ცხადყოფს, რომ რუსეთის ეკონომიკური გადარჩენის გზები — ეს ჩრდილოვანი სქემები — სულ უფრო მოწყვლადი ხდება.
გრძელვადიან პერსპექტივაში ეს ნიშნავს, რომ რუსეთის ეკონომიკური და ტექნოლოგიური დამოუკიდებლობა დასასრულს უახლოვდება. რაც უფრო მეტად დასჭირდება მას გარე დახმარება არსებობის შესანარჩუნებლად, მით უფრო ნაკლები დარჩება მისი რეალური ძალისგან.