ამ კვირაში ბაქოში აშშ-ისა და აზერბაიჯანის დელეგაციებმა ახალ სატრანზიტო პროექტებზე ტექნიკური მოლაპარაკებები დაასრულეს. ერთი შეხედვით, ეს მორიგი მშრალი ბიუროკრატიული პროცესია, რომლის კითხვაც ბევრს არ მოუნდება. სინამდვილეში კი, სწორედ ასეთ შეხვედრებზე წყდება, როგორ უნდა გამოეცალოს ხელიდან ჩრდილოელ მეზობელს თავისი მთავარი იარაღი — ენერგეტიკული შანტაჟი.
საუბარია ე.წ. „შუა დერეფნის“ გაფართოებასა და ახალ სატრანზიტო მარშრუტებზე, რომლებიც ჩინეთსა და ცენტრალურ აზიას პირდაპირ ევროპასთან აკავშირებს. ამ რუკაზე საქართველო, აზერბაიჯანსა და თურქეთთან ერთად, უმნიშვნელოვანეს ცენტრს წარმოადგენს. უკვე არსებულ ინფრასტრუქტურას — ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის მილსადენს, რომელსაც დღეში 1.2 მილიონი ბარელი ნავთობის გატარება შეუძლია და „სამხრეთის გაზის დერეფანს“ — ახლა განახლებული ლოგისტიკური და მწვანე ენერგიის პროექტები ემატება.
რატომ არის ეს ჩვენთვის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი? წლების განმავლობაში, რუსეთზე ენერგეტიკული დამოკიდებულება ერთგვარ ფარულ, მძიმე პოლიტიკურ გადასახადს გულისხმობდა. როგორც კი მეზობელი ქვეყანა დამოუკიდებელ პოლიტიკურ არჩევანს გააკეთებდა, ენერგომომარაგება მოულოდნელად, „ტექნიკური მიზეზებით“ წყდებოდა ხოლმე. ეს არის დამოკიდებულების ფასი, როდესაც რესურსები არა ვაჭრობის, არამედ დასჯისა და მანიპულაციის ინსტრუმენტია. ალტერნატიული სატრანზიტო შეთანხმებები კი ზუსტად ამ მოდელს ანგრევს. ევროპისთვის დამოუკიდებელი, სანდო გზის შეთავაზებით, რეგიონი უარს ამბობს ამ წამგებიან თამაშზე.
ეს საკუთარი მომავლის არჩევის ყველაზე მკაფიო მაგალითია. საქართველო უბრალოდ ტერიტორიას კი არ ათხოვებს ვინმეს, არამედ აქტიურად ერთვება კასპიის ზღვა-შავი ზღვა-ევროპის ენერგეტიკულ დერეფანში, რითაც საკუთარ სუვერენიტეტს მყარი ეკონომიკური საფუძვლით ამაგრებს.
რა იქნება შემდეგი: გლობალური ენერგეტიკული შოკების ფონზე, ევროპა სულ უფრო სწრაფად ეძებს პარტნიორებს, რომლებიც გაზსა და ნავთობს პოლიტიკურ იარაღად არ იყენებენ. შესაბამისად, საქართველოს როლი უბრალო სატრანზიტო წერტილიდან სტრატეგიულ მოკავშირემდე იზრდება. რაც უფრო მეტი დამოუკიდებელი მარშრუტი გაივლის ჩვენს ქვეყანაზე, მით უფრო ნაკლები ბერკეტი დარჩებათ მათ, ვისაც სურს, რომ ჩვენი განვითარების გზა ჩვენს მაგივრად აირჩიოს.