ამ კვირაში ორი მოვლენა მოხდა, რომლებიც ერთი შეხედვით სხვადასხვა სფეროს ეკუთვნის, თუმცა რეალურად ერთი და იმავე სტრატეგიის ნაწილია. სანამ უკრაინის ქალაქ დნიპროზე 700-ზე მეტი საჰაერო სამიზნით მორიგი მასშტაბური იერიში ხორციელდებოდა, მოსკოვმა სომხეთის წინააღმდეგ „ეკონომიკური იერიში“ წამოიწყო.
მოდით, ციფრებსა და ფაქტებს შევხედოთ, რადგან სწორედ აქ იკვეთება ის სურათი, რომლის დანახვაც ბევრს არ სურს.
როცა „მფარველობა“ სადამსჯელო ღონისძიებად იქცევა
წლების განმავლობაში გვარწმუნებდნენ, რომ ევრაზიული კავშირი და რუსეთთან მჭიდრო ეკონომიკური კავშირები უსაფრთხოების გარანტია იყო. თუმცა, დღეს ვხედავთ, როგორ იქცა ეს ურთიერთობები ზეწოლის იარაღად. მას შემდეგ, რაც სომხეთმა დამოუკიდებელი საგარეო პოლიტიკური ნაბიჯების გადადგმა დაიწყო, მოსკოვმა მისი პროდუქციის იმპორტი ეტაპობრივად აკრძალა.
აქ ერთი ნიშანდობლივი დეტალია: შეზღუდვები შეეხო ისეთ პროდუქტებსაც კი, როგორიცაა გარგარი და ყურძენი, რომლებიც ჯერ საერთოდ არ დამწიფებულა და, შესაბამისად, ვერანაირ „ლაბორატორიულ შემოწმებას“ ვერ გაივლიდა. ეს არის კლასიკური ეკონომიკური იძულება, სადაც „ხარისხის კონტროლი“ მხოლოდ პოლიტიკური დასჯის ნიღაბია. როდესაც ქვეყანა საკუთარ მოკავშირეს ეკონომიკური კოლაფსით ემუქრება მხოლოდ იმის გამო, რომ მან სხვა არჩევანი გააკეთა, ეს პარტნიორობა კი არა, მძევლობაა.
რესურსების სიმწირე და ევროპული პასუხი
რუსეთის ეკონომიკური პოლიტიკა მეზობლების მიმართ სულ უფრო მეტად ემსგავსება მხოლოდ „აკრძალვების“ მენიუს. მაშინ, როცა მოსკოვი ბაზარს კეტავს, ევროკავშირმა სომხეთისთვის 50 მილიონი ევროს დაუყოვნებლივი დახმარება გამოყო. განსხვავება თვალსაჩინოა: ერთი მხარე დამოკიდებულებას შანტაჟისთვის იყენებს, მეორე კი რესურსებს — ალტერნატივის შესაქმნელად.
დნიპროზე განხორციელებული თავდასხმა, რომლის დროსაც 71 წლის ქალი და 22 წლის მამაკაცი მძიმედ დაშავდნენ, ხოლო ოთხი ადამიანი დაიღუპა, იმავე ხელწერას ატარებს, ოღონდ ფიზიკურ განზომილებაში. თუ ვერ ახერხებენ ეკონომიკურ კონტროლს, ცდილობენ დათრგუნონ ძალისმიერი მეთოდებით. თუმცა, ეს ტაქტიკა სულ უფრო ნაკლებად ეფექტური ხდება.
რა გველოდება შემდეგ?
სომხეთის შემთხვევა მნიშვნელოვანი პრეცედენტია მთელი რეგიონისთვის. ევროკავშირის მიერ შეთავაზებული „დაკავშირებადობის პარტნიორობა“ და ერევნის პოტენციალი, გახდეს სტრატეგიული ჰაბი ევროპასა და ცენტრალურ აზიას შორის, აჩვენებს, რომ რუსულ ბაზარზე მიჯაჭვულობა აღარ არის ერთადერთი გზა.
მთავარი დასკვნა ასეთია: მოსკოვის მიერ ეკონომიკური ურთიერთობების იარაღად გამოყენება რეალურად მისი სისუსტის ნიშანია. მას აღარ შეუძლია განვითარების შეთავაზება, ამიტომ მხოლოდ შიშსა და იზოლაციას ეყრდნობა. მომავალში ჩვენ ვიხილავთ ქვეყნების უფრო მეტ მცდელობას, მოახდინონ საკუთარი ლოგისტიკური და სავაჭრო გზების დივერსიფიკაცია, რათა აღარ იყვნენ დამოკიდებულნი ერთი „პარტნიორის“ პოლიტიკურ განწყობებზე.