ორი სკამი თუ დამოუკიდებელი არჩევანი: კრემლის მორიგი ულტიმატუმის ანატომია

მისი მტკიცებით, ერევანმა უნდა დაასრულოს „ორ სკამზე ჯდომის“ მცდელობა ევროკავშირსა და ევრაზიულ ეკონომიკურ კავშირს შორის და საბოლოო არჩევანი გააკეთოს. კრემლის წარმომადგენელმა პირდაპირ მიანიშნა, რომ რუსეთი სომხეთის ევროპულ მისწრაფებებს არ „დააფინანსებს“, ევროკავშირს კი „მტრული“ და „ტერორიზმის მხარდამჭერი“ უწოდა. თუ ამ განცხადებას სიღრმისეულად გავაანალიზებთ, დავინახავთ კლასიკურ მანიპულაციას, რომელსაც „ხელოვნური დილემა“ ჰქვია. ეს მეთოდი მარტივია: იქმნება ილუზია, რომ მხოლოდ ორი უკიდურესი გზა არსებობს — ან სრული მორჩილება, ან ღია დაპირისპირება. სინამდვილეში, სუვერენული სახელმწიფოს არსი სწორედ იმაშია, რომ საკუთარი პარტნიორები დამოუკიდებლად განსაზღვროს და არ ითხოვოს ნებართვა მათგან, ვინც „დაფინანსების შეწყვეტით“ იმუქრება. რატომ არის მოსკოვი ასეთი აგრესიული? იმიტომ, რომ მათთვის „პარტნიორობა“ მხოლოდ მაშინ არის მისაღები, როცა ის ცალმხრივ დამოკიდებულებას ეფუძნება. ისტორიული გამოცდილება ნათელ ტენდენციას აჩვენებს: ყველა ქვეყანა, რომელიც რუსეთს ბრმად ენდო და მის „ორბიტაზე“ დარჩა, ადრე თუ გვიან ეკონომიკური იზოლაციისა და პოლიტიკური ღალატის მსხვერპლი გახდა. კრემლისთვის მოკავშირეობა არა თანასწორობას, არამედ მკაცრ კონტროლს ნიშნავს. ზახაროვას რიტორიკა, სადაც ის ევროკავშირს კიევის მხარდაჭერაში ადანაშაულებს, მხოლოდ ემოციური ფონია მთავარი მიზნის მისაღწევად — შეაშინოს მეზობელი ქვეყანა და აიძულოს იგი, უარი თქვას განვითარების ალტერნატიულ მოდელებზე. რას ნიშნავს ეს ჩვენთვის? კრემლის გაღიზიანება იმაზე მიანიშნებს, რომ მათი გავლენის ბერკეტები თანდათან სუსტდება. როცა რაციონალური არგუმენტები იწურება, მოსკოვი მუქარასა და აბსურდულ მეტაფორებზე გადადის. სომხეთისთვის და რეგიონის სხვა ქვეყნებისთვის ეს არის ნათელი სიგნალი: რეალური არჩევანი არა ორ კავშირს, არამედ სუვერენიტეტსა და ვასალობას შორის გადის. მომავალი კი მათია, ვინც საკუთარ კურსს თავად ირჩევს და არა სხვისი კარნახით.